Arborystyka od kilku lat coraz śmielej zaznacza swoją obecność w Polsce. Jednak dla wielu uczniów szkół leśnych nadal pozostaje specjalizacją poznawaną głównie teoretycznie podczas szkolnych zajęć.
W szkole leśnej w Goraju postanowiono wiedzę arborystyczną przełożyć na praktykę. 18 maja teren Zespołu Szkół Leśnych im. inż. Jana Kloski stał się miejscem spotkania młodzieży z ludźmi, którzy na co dzień pracują w koronach drzew. To właśnie oni oceniają ich stan zdrowotny i wykonują specjalistyczne zabiegi pielęgnacyjne. Pierwszy Gorajski Dzień Arborysty zgromadził uczniów wszystkich klas, absolwentów szkoły oraz przedstawicieli branży.
Arboryści (od lewej): Damian Gacek, Łukasz Dobrowolski, Wojtek Wardęga – to m.in. ich zasługa, że Dzień Arborysty w Goraju trwał znacznie dłużej, niż planowano
Nauka od praktyków
Zamiast tradycyjnych wykładów dominowały pokazy, prezentacje sprzętu i rozmowy z praktykami. Uczestnicy mogli przyjrzeć się z bliska technikom wspinaczki drzewnej, wspiąć się na drzewo z zabezpieczeniem. Można było wjechać na nie z pomocą wciągarki. Uczniowie mogli także poznać wyposażenie wykorzystywane podczas prac na wysokości. Była to doskonała okazja do sprawdzenia włąsnych predyspozycji do wykonywania tego wymagającego zawodu.
Jednym z największych atutów wydarzenia była wspomniana obecność osób zawodowo związanych z arborystyką. W organizację i prowadzenie stanowisk zaangażowanych było kilka osób. M.in. Damian Gacek, ambasador marki Husqvarna. Jak również absolwenci gorajskiej szkoły – Łukasz Dobrowolski i Bartłomiej Spychała – wraz z nauczycielem przedmiotów zawodowych Wojciechem Wardęgą. Dla obecnych uczniów była to okazja do rozmowy z osobami, które jeszcze niedawno same zdobywały wiedzę w szkolnych ławkach, a dziś pracują w zawodzie. Swoje miejsce podczas wydarzenia miała również szkolna sekcja arborystyczna prowadzona przez nauczyciela Wojtka Wardęgę. Jej członkowie – Filip Burzyński, Jeremi Adamski i Alan Szymankiewicz – aktywnie uczestniczyli w przygotowaniu pokazów. Uczniowie Ci prezentowali umiejętności zdobywane podczas zajęć praktycznych.
Uczniowie ze szkolnej sekcji arborystycznej dzielili się swoją pasją, prezentując sprzęt wspinaczkowy i sposoby zakładania liny w koronach drzew
Zainteresowanie przerosło oczekiwania
Duże zainteresowanie młodzieży sprawiło, że warsztaty trwały dłużej, niż planowano. Chętnych do spróbowania wspinaczki i zapoznania się z technikami wykorzystywanymi przez arborystów nie brakowało. Uczniowie zadawali pytania dotyczące codziennej pracy, ścieżek rozwoju zawodowego oraz możliwości zdobywania kwalifikacji w tej specjalizacji.
Ważnym elementem Dnia Arborysty była prezentacja profesjonalnego sprzętu wykorzystywanego podczas prac związanych z pielęgnacją drzew. Od 2024 r. partnerem technologicznym szkolnej sekcji arborystycznej jest firma Husqvarna. To dzięki Husqvarnie uczniowie mają możliwość poznawania rozwiązań stosowanych przez profesjonalistów i zdobywania doświadczenia na sprzęcie używanym w codziennej pracy. Współpraca stała się impulsem do dalszego rozwoju sekcji. Firma wyposażyła uczniów w podstawowy sprzęt arborystyczny, m.in. uprzęże, kaski, liny oraz akcesoria wykorzystywane podczas wspinaczki drzewnej. Dzięki temu młodzież może doskonalić swoje umiejętności w warunkach zbliżonych do tych, z którymi spotykają się arboryści.
Podczas wydarzenia sprzęt i rozwiązania technologiczne prezentowali Tomasz Wenski, regionalny menedżer sprzedaży Husqvarna Group oraz Sylwester Flieger. Jak podkreślali, współczesna arborystyka wymaga nie tylko odpowiednich narzędzi. Niezbędni są także dobrze wyszkoleni i przygotowani specjaliści, potrafiący bezpiecznie i odpowiedzialnie pracować z drzewami.
– Nowoczesne kształcenie zawodowe wymaga ścisłej współpracy szkół z przedstawicielami branży. Dostęp do profesjonalnego sprzętu i możliwość kontaktu z praktykami pozwalają uczniom szybciej rozwijać kompetencje oraz świadomie planować swoją ścieżkę zawodową. Takie inicjatywy pokazują, że edukacja zawodowa może skutecznie odpowiadać na potrzeby rynku pracy – zaznaczał Albert Tabaka, dyrektor szkoły.
Potrzeby rynku
Rozmowy prowadzone podczas warsztatów dotyczyły nie tylko samej pracy w koronach drzew, lecz także przyszłości zawodu. Tomasz Wenski zwracał uwagę na zmiany zachodzące w systemie kształcenia zawodowego, które pokazują rosnące znaczenie arborystyki na rynku pracy.
– W marcu br. ministerstwo edukacji wprowadziło do klasyfikacji zawodów szkolnictwa branżowego nowy zawód: technik architektury krajobrazu i arborystyki. Ma on zastąpić dotychczasowy zawód technika architektury krajobrazu. To wyraźny sygnał, że kompetencje związane z oceną stanu drzew, ich pielęgnacją oraz bezpiecznym wykonywaniem prac arborystycznych stają się coraz bardziej potrzebne – mówił.
Zdaniem Wenskiego zmiany te oznaczają konieczność systemowego przygotowywania nowych kadr. Potrzebni będą specjaliści mający zarówno wiedzę przyrodniczą techniczną, jak i praktyczne umiejętności związane z pracą na wysokości czy diagnostyką drzew. Dlatego tak ważne jest rozwijanie szkolnych sekcji arborystycznych. Współpraca szkół z Lasami Państwowymi i przedsiębiorcami oraz umożliwianie młodzieży kontaktu z praktykami już na etapie nauki. W tym kontekście takie wydarzenia jak gorajski Dzień Arborysty nabierają szczególnego znaczenia. Pokazują bowiem, że przyszłych arborystów można skutecznie przygotowywać nie tylko podczas kursów branżowych, lecz także w ramach nowoczesnego kształcenia zawodowego, łączącego wiedzę teoretyczną z praktyką.
Zawód, który jest pasją
Dzień Arborysty udowodnił, że arborystyka coraz mocniej zaznacza swoją obecność wśród specjalizacji wybieranych przez młodych ludzi związanych z leśnictwem i gospodarką zielenią. Spotkanie pokazało też, jak wiele można osiągnąć dzięki współpracy szkoły, absolwentów i przedstawicieli branży.
Zaangażowanie Wojtka Wardęgi, uczniów szkolnej sekcji arborystycznej, absolwentów Łukasza i Bartka, arborysty Damiana Gacka oraz przedstawicieli Husqvarna Group sprawiło, że uczestnicy mogli poznać arborystykę od strony praktycznej. Przekonali się, że jest to nie tylko zawód, lecz także pasja wymagająca wiedzy, odpowiedzialności i umiejętności pracy zespołowej. Prawdopodobnie dla kilkorga młodych ludzi był to pierwszy krok do odkrycia ścieżki zawodowej. Prawdopodobnie w najbliższych latach – wraz ze wzrostem zapotrzebowania na specjalistów zajmujących się pielęgnacją i ochroną drzew – będzie zyskiwać coraz większe znaczenie.
Sekcja arborystyczna działa w Goraju od 2022 roku. Powstała z inicjatywy uczniów zainteresowanych wspinaczką drzewną – Jakuba Molika i Mateusza Sobańskiego – przy wsparciu absolwenta szkoły Łukasza Dobrowolskiego oraz nauczyciela Wojtka Wardęgi, który sam od lat pasjonuje się wspinaczką drzewną. W ramach działalności sekcji uczniowie spotkali się m.in. z utytułowanymi arborystami Michałem Macanem i Damianem Gackiem. Ważnym doświadczeniem były również wyjazdy na Mistrzostwa Polski we Wspinaczce Drzewnej w Skrwilnie i w Milanówku, gdzie młodzież nie tylko obserwowała rywalizację najlepszych arborystów w kraju, lecz także pomagała przy organizacji wydarzenia w ramach wolontariatu.
