Sektor drzewno-meblarski walczy o przetrwanie

Fot. www.stock.adobe.com

Już w najbliższy wtorek, 24 listopada, przed Kancelarią Prezesa Rady Ministrów w Warszawie odbędzie się manifestacja sektora drzewno-meblarskiego. Pracownicy, związki zawodowe i pracodawcy domagają się pilnych działań dotyczących dostępności drewna. Protest dotyczy także warunków zakupu surowca oraz utrzymania produkcji i zatrudnienia.

Wydarzenie odbędzie się w godzinach 12:00-14:00. W trakcie przewidziano przekazanie petycji stronie rządowej.

Manifestację organizuje Krajowy Sekretariat Budownictwa i Przemysłu Drzewnego NSZZ „Solidarność”. Do inicjatywy dołączają inne związki zawodowe funkcjonujące w branży drzewnej i leśnej. Na proteście obecni będą również pracownicy, pracodawcy oraz organizacje branżowe, udzielając jej swojego poparcia.

Ubywa etatów i spada wielkość produkcji

Jak podają organizatorzy protestu, na skutek ograniczenia dostępu do drewna i ogromnego wzrostu jego cen (o kilkadziesiąt procent w skali kilku lat) kondycja przedsiębiorstw bazujących na przerobie drewna jest obecnie dramatyczna. Dane pokazują pogłębiające się osłabienie sektora. Produkcja sprzedana i produkcja globalna spadły z 238,5 mld zł do 203,1 mld zł w latach 2022-25. Prognoza na 2026 r. wskazuje dalszy spadek do ok. 199,5 mld zł.

Firmy redukują zatrudnienie. W branżach meblarskiej i drzewnej od kwietnia 2022 do września 2026 ubyło już 50 tys. etatów.  Spada także rentowność. W roku 2025 wyniosła ona 4,4% w produkcji mebli i 3,6% w produkcji wyrobów z drewna. Wśród dużych i średnich przedsiębiorstw nierentownych było w 2025 roku 89 firm z branży drzewnej, a także 107 z branży meblarskiej i 50 z branży papierniczej. Dane wprost pokazują strukturalne osłabienie sektora.

Ostatnie tygodnie przynoszą kolejne zapowiedzi masowych zwolnień, a także upadłości wielu firm. Szczególnie mocno kryzys uderza w meblarstwo – filar polskiej gospodarki, którego siłę polscy producenci budowali przez dekady.

Ponad 100 mld zł eksportu

Łańcuch drzewno-meblarski obejmuje ponad 423 tys. zatrudnionych i ponad 81 tys. przedsiębiorstw. W 2025 r. eksport mebli, wyrobów z drewna, w tym płyt drewnopochodnych oraz papieru i wyrobów papierniczych osiągnął 106,4 mld zł. To 6,8% polskiego eksportu towarów.

Presja kosztowa i konkurencja importowa

Polscy producenci mierzą się jednocześnie z wysokimi kosztami surowca i energii oraz silną konkurencją importową. Polska traci konkurencyjność wobec gotowych produktów i komponentów z Azji. Dane pokazują, że import mebli z Chin do Polski osiągnął w 2025 roku rekordowy poziom. Wartość importu wzrosła z ok. 417,6 mln euro w roku 2018 do 1,114 mld euro w 2025, a wolumen z 169,3 tys. ton do 429,5 tys. ton. W takiej sytuacji wartość dodana nie zostaje w Polsce, lecz przenosi się do producentów zagranicznych. Krajowy rynek coraz silniej wypełniają gotowe produkty z importu. Oznacza to dalszą utratę miejsc pracy, wpływów podatkowych, eksportu i przewagi konkurencyjnej budowanej przez polskie firmy przez dekady.

Dostęp do drewna i warunki zakupu

Szacowana luka surowcowa przekracza 7 mln m³ drewna rocznie. Wynika przede wszystkim z mniejszej podaży drewna z Lasów Państwowych. Ważna jest także utrata dostaw drewna i biomasy z Ukrainy i Białorusi. Rośnie zużycia surowca przez energetykę oraz gwałtownie wzrasta zapotrzebowanie na pellet.

Od 2020 r. ceny drewna sprzedawanego przez Lasy Państwowe wzrosły o ponad 60%, podczas gdy cena przykładowej białej płyty meblowej – o około 26%. Przy takiej presji kosztowej polskim zakładom coraz trudniej utrzymać rentowną produkcję i konkurować w kraju oraz za granicą. Oficjalne plany sprzedaży Lasów Państwowych zostały zredukowane z poziomu ponad 40,2 mln m³ w 2024 roku do zaledwie 37,2 mln m³ w roku 2026. Łącznie w ciągu zaledwie dwóch lat urzędowania nowego kierownictwa Ministerstwa Klimatu i Środowiska, planowana podaż surowca dla polskiego przemysłu została znacząco zredukowana o ponad 3 mln m³ (spadek o 7,5% względem stabilnego poziomu z lat ubiegłych). W tym kontekście zapewnienia MKiŚ o „stabilizacji” i bezpieczeństwie surowcowym są rażąco sprzeczne z faktami.

Ta luka jest rzeczywistym powodem załamania płynności zakładów, znaczącego wzrostu cen surowca i utraty konkurencyjności międzynarodowej przez rodzime firmy. Koszty tych decyzji ostatecznie obciążają polskie społeczeństwo – pracowników i konsumentów.

Postulaty

Pięć postulatów organizatorów protestu do rządu:

  1. Wstrzymanie dalszych decyzji ograniczających dostęp do drewna oraz zawieszenie realizacji decyzji z lat 2024–2026 dotyczących moratorium, lasów społecznych i starolasów do czasu pełnej oceny ich skutków przyrodniczych, społecznych i gospodarczych.
  2. Zapewnienie od 2027 r. podaży drewna z Lasów Państwowych na poziomie co najmniej 41 mln m³ rocznie.
  3. Zapewnienie konkurencyjnych warunków zakupu drewna.
  4. Ograniczenie spalania w energetyce drewna poużytkowego, które po recyklingu nadaje się do produkcji płyt drewnopochodnych.
  5. Pilne dostosowanie krajowego systemu rekompensat kosztów emisji pośrednich CO₂ do wytycznych Komisji Europejskiej w odniesieniu do producentów płyt drewnopochodnych.
Bądź częścią naszej społeczności!

Dołącz do grona subskrybentów Las Polski! Otrzymuj najświeższe informacje, ekskluzywne artykuły i specjalne oferty bezpośrednio na swoją skrzynkę e-mail.