Wycofywanie się Södry z krajów bałtyckich

Södra – gospodarcze zrzeszenie prywatnych właścicieli lasów w południowej Szwecji – postanowiła na początku 2025 r. rozpocząć proces sprzedaży posiadanych w krajach bałtyckich gospodarstw leśnych i wycofywania się z działalności związanej z tymi posiadłościami. Krok ten ma być elementem urzeczywistnienia obecnej strategii zrzeszenia, która zakłada skupienie się na zagospodarowaniu lasów jego członków i na przerobie surowca drzewnego pozyskiwanego w tych lasach. W styczniu 2025 r. Södra posiadała ok. 153 tys. ha gruntów na Łotwie i w Estonii.

– Nasza misja koncentruje się na lasach członków stowarzyszenia, a nie na faktycznym posiadaniu lasów. Dlatego zainicjowaliśmy sprzedaż gospodarstw leśnych w krajach bałtyckich. Ruszył proces mający na celu znalezienie odpowiedniego nabywcy. Ale nie spieszymy się – informował 10 stycznia Peter Karlsson, szef segmentu gospodarki leśnej Södry.

Södra zrzesza ok. 52 tys. prywatnych właścicieli lasów. Należą do nich posiadłości leśne o łącznej powierzchni 2,8 mln ha, zorganizowane w 36 nadleśnictwach zrzeszeniowych. Członkowie Södry są także właścicielami koncernu leśno-drzewnego, w skład którego wchodzi pięć podstawowych segmentów: Södra Bioproducts (biopaliwa i in. surowce z biomasy leśnej), Södra Building Systems (produkcja drewna klejonego krzyżowo), Södra Cell (przemysł celulozowy), Södra Skog (gospodarka leśna) i Södra Wood (przemysł drzewny). W 2024 r. Södra zanotowała zysk operacyjny w wysokości 2,63 mld koron (ok. 1,02 mld zł). Wartość sprzedaży netto osiągnęła poziom 29,49 mld koron (ok. 11,40 mld zł). Rada nadzorcza zaproponowała wypłacenie członkom zrzeszenia zysku za rok 2024 w łącznej wysokości 1,753 mld koron szwedzkich (ok. 678 mln zł), w tym 979 mln koron dywidendy zależnej od rozmiaru zrealizowanych przez nich dostaw drewna, 647 mln koron dywidendy zależnej od wysokości ich wkładu kapitałowego i 127 mln koron bonusu.

Źródło: www.sodra.com

Normalizacja pozyskania w lasach państwowych

Lasy Republiki Czeskiej (LČR), które zarządzają czeskimi lasami państwowymi, pozyskały w 2024 r. blisko 8,1 mln m3 drewna. To oznacza wzrost o 4% w stosunku do roku wcześniejszego. Zwiększenie rozmiaru użytkowania lasu było przewidziane w planie na 2024 rok. W 2025 r. LČR planują pozyskanie również 8,1 mln m3 drewna.

2024 r. był kolejnym rokiem spadku ilości pozyskanego drewna kornikowego, co wiąże się z wygasaniem klęski kronika w czeskich lasach. Masa wszystkich użytków przygodnych (3 mln m3) zmniejszyła się o 1/5. Dużą ich część stanowiły wiatrowały. Pozyskanie drewna na poziomie 8 mln m3 oznacza dla LČR utrwalenie powrotu do normalnej gospodarki leśnej, który nastąpił na przełomie lat 2022 i 2023. W szczytowym momencie klęski kornika, w 2020 r., LČR pozyskały ponad 14 mln m3 drewna, w tym 9,6 mln m3 drewna kornikowego. W 2024 r. pozyskanie drewna kornikowego spadło o 52%.

Przy odnawianiu lasu LČR dążą do zwiększenia udziału odnowienia naturalnego w składzie młodego pokolenia drzew do co najmniej 40%. W 2024 r. odsetek ten sięgnął 30%.

LČR działają w formie przedsiębiorstwa państwowego. Sprawują zarząd nad blisko 1,2 mln ha lasów, czyli nad 1/6 powierzchni Czech i mniej więcej połową wszystkich czeskich lasów. Zatrudniają ok. 3,8 tys. osób, w tym ponad 2,6 tys. pracowników na stanowiskach nierobotniczych.

Źródło: www.silvarium.cz

Symulatory w kształceniu robotników leśnych

Zdecydowana większość rozmiaru pozyskania drewna w niemieckim kraju związkowym Bawaria jest wykonywana z zastosowaniem harwesterów, forwarderów i ciągników z przyczepami zrywkowymi. Dlatego od blisko półtora roku w bawarskim programie kształcenia robotników wykwalifikowanych w zawodzie leśnika znajduje się krótki trening na symulatorach obsługi nowoczesnych maszyn leśnych. Robotnik wykwalifikowany w zawodzie leśnika jest oficjalnie uznanym profilem zawodowym w Niemczech od 1974 roku. Łączy w sobie funkcje, które u nas są przypisywane robotnikowi leśnemu i podleśniczemu. Kształcenie w tym profilu odbywa się w systemie dualnym (nauka plus praca) i zasadniczo trwa trzy lata.

W Bawarii trening na symulatorach obsługi maszyn leśnych ma wymiar dwóch dni i odbywa się na drugim roku leśnego kształcenia zawodowego. W symulatory wyposażone są dwie placówki kształceniowe: Zawodowa Szkoła Leśna w miejscowości Kelheim i ośrodek szkoleniowy Bawarskich Lasów Państwowych w miejscowości Laubau. Łącznie zapewniają one możliwość treningu na symulatorach wszystkim bawarskim adeptom drwalnictwa. Dotychczas trening ten odbyło 266 osób kształcących się na wykwalifikowanego robotnika leśnego. Stanowiska trenażerowe wyposażone są w oryginalne elementy obsługi maszyn leśnych (dżojstiki, pedały) i gogle VR. Bawarskie placówki kształceniowe umożliwiają również szkolenie w obsłudze żurawi przeładunkowych z zastosowaniem prawdziwych maszyn leśnych – przyczepy zrywkowej i forwardera.

Źródło: www.forstpraxis.de

Lasy stały się emitorem CO2

Federalne Ministerstwo Gospodarki i Ochrony Klimatu (BMWK) i Federalny Urząd ds. Środowiska (UBA) przedstawiły 14 marca 2025 r. prognozy emisji gazów cieplarnianych w Niemczech do 2030 roku. Z udostępnionych danych wyraźnie wynika, że od 2018 r. niemieckie lasy są nie pochłaniaczem, lecz źródłem emisji CO2. Główną tego przyczyną jest uszczuplenie zasobów leśnych spowodowane suszą i związanymi z nią innymi klęskami. Przy tym straty zapasu są znacznie większe od strat przyrostu. W rezultacie niemiecka biomasa leśna przekształciła się z głównego pochłaniacza w sektorze LULUCF (użytkowanie gruntów, zmiana użytkowania gruntów i leśnictwo) w znaczącego emitora. O ile w 2017 r. jej emisje wyniosły -40 mln t ekwiwalentu CO2 (znak minus oznacza pochłanianie), o tyle w 2018 r. sięgnęły +31,5 mln t ekwiwalentu CO2.

Niemcy chcą osiągnąć neutralność pod względem bilansu gazów cieplarnianych do 2045 roku. Przekształcenie się niemieckich lasów w emitora CO2 stawia dopięcie tego celu pod znakiem zapytania.

Ryc. Niemcy: cele określone w ustawie o ochronie klimatu a rzeczywiste emisje netto w całym sektorze LULUCF

Źródło: www.forstpraxis.de

Zmiany w projekcie nowelizacji ustawy o lasach

Pod koniec lutego 2025 r. nowy litewski rząd, uformowany po ostatnich wyborach parlamentarnych na Litwie (październik 2024 r.), przyjął zmiany w projekcie nowelizacji ustawy o lasach, skierowanym do litewskiego parlamentu jeszcze przez poprzedni rząd. Zmiany przygotowało Ministerstwo Środowiska, któremu podlega leśnictwo. W nowym, koalicyjnym rządzie resort środowiska przypadł Świtowi Niemna (PPNA) – partii, którą litewskie media określają najczęściej jako populistyczno-nacjonalistyczną.

Najważniejszą bodaj zmianą w projekcie nowelizacji jest wycofanie się z reformy kategoryzacji litewskich lasów. W projekcie przygotowanym przez poprzedni rząd było wyodrębnionych pięć następujących grup lasów: lasy rezerwatowe ściśle chronione, lasy wielofunkcyjne z priorytetową funkcją ekologiczną, lasy wielofunkcyjne z priorytetową funkcją społeczną, lasy wielofunkcyjne z priorytetową funkcją gospodarczą i lasy plantacyjne. Po przeprowadzeniu reformy kategoryzacyjnej struktura litewskich lasów miała się kształtować następująco: lasy rezerwatowe ściśle chronione – 10% (dotychczas 1%); lasy wielofunkcyjne z priorytetową funkcją ekologiczną – 16% (8%); lasy wielofunkcyjne z priorytetową funkcją społeczną – 7% (4%); lasy wielofunkcyjne z priorytetową funkcją gospodarczą – maks. 67% (75%); lasy plantacyjne – maks. 5%.

Nowy rząd postanowił zachować dotychczas obowiązujący schemat kategoryzacji lasów, ale zaprojektował zmiany w przyporządkowaniu lasów do istniejących kategorii. Po tych zmianach struktura litewskich lasów ma być następująca: lasy rezerwatowe ściśle chronione – 1,2%; lasy specjalnego przeznaczenia (priorytetowe funkcje: ekologiczna i rekreacyjna) – 20,8%; lasy ochronne (priorytetowa funkcja: ochrona gleby, wód i powietrza) – 7,2%; lasy gospodarcze – 70,8%. Widać stąd, że projektowana powierzchnia lasów ściśle chronionych została zdecydowanie uszczuplona na korzyść lasów o priorytetowych funkcjach ekologicznej i rekreacyjnej.

Zmieniony projekt przewiduje zmniejszenie maksymalnej dopuszczalnej powierzchni zrębów zupełnych do 4 ha (obecnie na Litwie jest to 8 ha). Wszyscy prywatni właściciele dotychczas użytkowanych lasów, które zaliczone zostaną do kategorii implikującej znaczne ograniczenia w pozyskiwaniu drewna, będą mogli otrzymać odszkodowania z tytułu tych ograniczeń. W zmodyfikowanym projekcie jest również mowa o przeorientowaniu litewskiego Państwowego Gospodarstwa Leśnego (VMU), które zarządzając lasami państwowymi o powierzchni ok. 1 mln ha, sprawuje pieczę nad blisko połową lasów Litwy. VMU ma dać pierwszeństwo funkcjom ekologicznej i społecznej oraz ma zapewnić różnorodność litewskich lasów państwowych.

Termin wejścia w życie znowelizowanej ustawy o lasach został przesunięty o rok: ze stycznia 2026 r. na 1 stycznia 2027 roku. Poprzedni litewski rząd, który zainicjował proces nowelizacji ustawy lasach, tworzyły trzy ugrupowania: Związek Ojczyzny – Litewscy Chrześcijańscy Demokraci (TS-LKD), Ruch Liberalny Republiki Litewskiej (LRLS) i liberalna Partia Wolności (LP). Ministerstwem Środowiska kierował reprezentant liberałów z LRLS. Obecna koalicja rządząca skupia również trzy ugrupowania: Litewską Partię Socjaldemokratyczną (LSDP), wspomniany już Świt Niemna (PPNA) i centrolewicowy Związek Demokratów „W imię Litwy”.

Źródło: www.am.lrv.lt

Zmiana na szczycie lasów federalnych

21. szefem federalnej Służby Leśnej Stanów Zjednoczonych (USFS) został Tom Schultz (na zdjęciu). Jego poprzednik na tym stanowisku, Randy Moore, postanowił ustąpić i przejść na emeryturę 3 marca 2025 r. po 45 latach służby w USFS. Zwierzchniczka USFS, którą od 13 lutego 2025 r. jest Brooke Rollins (szefowa resortu rolnictwa w administracji Donalda Trumpa), zapowiedziała, ogłaszając swoją decyzję o obsadzie najwyższego stanowiska w USFS: – Tom i nadzwyczajni pracownicy Służby Leśnej będą wspólnie pracować nad realizacją programu prezydenta Donalda J. Trumpa, tak aby uczynić lasy Ameryki znów zdrowymi i produktywnymi.

Nazwanie przez Rollins federalnych leśników nadzwyczajnymi nie uchroniło ich bynajmniej przed masowymi zwolnieniami forsowanymi w sektorze federalnym przez administrację Trumpa: tylko w lutym wypowiedzenia otrzymało 3,4 tys. pracowników USFS, czyli ok. 10% personelu tej instytucji. Prawdopodobnie do tych okoliczności nawiązał Randy Moore w liście do pracowników USFS, w którym poinformował o swoim ustąpieniu. – Jeśli odczuwacie niepewność, frustrację lub stratę, to nie jesteście sami. To są prawdziwe i uzasadnione emocje, które również odczuwam. Proszę, dbajcie o siebie i innych. Przez ostatnich kilka tygodni milczałem, ponieważ decyzje były podejmowane na szczeblu wyższym niż nasza organizacja i ja dowiadywałem się, i dowiaduję, o zmianach w tym samym czasie co wielu z was – pisał 26 lutego 2025 r. ustępujący szef USFS. Na stanowisko to powołał go Joe Biden w lipcu 2021 roku. Randy Moore jest pierwszym Afroamerykaninem, który stał na czele USFS.

Tom Schultz był przed objęciem stanowiska szefa USFS wiceprezesem firmy Idaho Forest Group, odpowiedzialnym za nabywanie surowca drzewnego i zarządzanie relacjami z organami administracji publicznej wszystkich szczebli. Firma ta jest jednym z największych w USA przedsiębiorstw tartacznych. Wcześniej Schultz pełnił funkcję dyrektora Departamentu Gruntów Stanu Idaho. Zajmował także stanowiska kierownicze w Departamencie Zasobów Naturalnych i Ochrony Środowiska Stanu Montana. Tom Schultz ukończył studia licencjackie z zakresu administracji publicznej na Uniwersytecie Wirginii oraz studia magisterskie na kierunku politologia na Uniwersytecie Wyomingu i na kierunku gospodarka leśna na Uniwersytecie Montany. Ma troje dorosłych dzieci. Obserwatorzy amerykańskiej polityki leśnej określają Schultza jako lobbystę przemysłu drzewnego.

USFS jest agencją Departamentu Rolnictwa Stanów Zjednoczonych (USDA) – jednego z resortów amerykańskiego rządu federalnego. Ma w swojej pieczy ponad 150 kompleksów lasów federalnych. Oprócz zarządzania lasami federalnymi zadaniem agencji jest udzielanie fachowej pomocy stanowym służbom leśnym i właścicielom lasów prywatnych oraz prowadzenie badań leśnych. Od 1908 r. USFS jest zobowiązana do przekazywania corocznie 25% przychodów ze sprzedaży drewna tym jednostkom samorządu terytorialnego, na których obszarze położone są kompleksy lasów federalnych.

Amerykańskie lasy federalne, zajmujące powierzchnię ok. 762 tys. km2, są obszarami chronionymi kategorii VI w klasyfikacji Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody (IUCN), toteż nie były dotąd intensywnie użytkowane. Administracja Trumpa zapowiedziała zwiększenie pozyskania drewna w lasach federalnych.

Źródło: www.fs.usda.gov; www.usda.gov

Studia leśne i służba leśna za zachodnią miedzą

U naszych zachodnich sąsiadów licencjackie studia na kierunku leśnictwo można odbyć na dziewięciu uczelniach. Są to: Uniwersytet Georga Augusta w Getyndze (Dolna Saksonia), Politechnika Drezdeńska (Saksonia), Uniwersytet Alberta i Ludwika we Fryburgu Bryzgowijskim (Badenia-Wirtembergia), Politechnika Monachijska (Bawaria), Wyższa Szkoła Zrównoważonego Rozwoju w Eberswalde (Brandenburgia), Wyższa Szkoła Nauk Stosowanych i Sztuki w Getyndze (Dolna Saksonia), Wyższa Szkoła Nauk Stosowanych w Erfurcie (Turyngia), Wyższa Szkoła Nauk Stosowanych w Weihenstephan/Triesdorf (Bawaria) i Wyższa Szkoła Leśna w Rottenburgu (Badenia-Wirtembergia). Warto tu zaznaczyć, że w Wyższej Szkole Zrównoważonego Rozwoju w Eberswalde (HNEE), renomowanej niemieckiej uczelni leśnej, wystartowały wraz z semestrem zimowym 2024/25 unikalne leśne studia licencjackie o profilu społeczno-ekologiczna gospodarka leśna, zainspirowanym przez Peter Wohllebena, znanego niemieckiego leśnika, ekologa i autora książek.

Absolwenci licencjackich studiów leśnych mogą zostać zatrudnieni w lasach prywatnych, objąć stanowiska referentów w stowarzyszeniach leśnych lub funkcje kierownicze w firmach leśnych i przedsiębiorstwach różnych branż w większym lub mniejszym stopniu związanych z sektorem leśno-drzewnym, w tym w energetyce odnawialnej, gdzie są dziś często poszukiwani jako specjaliści od zrównoważonego rozwoju. Ci licencjaci, którzy chcą pracować jako leśnicy w państwowych gospodarstwach leśnych podlegającym władzom landów, muszą po ukończeniu studiów odbyć staż kandydacki, zwany też służbą przygotowawczą, we właściwych ds. leśnictwa ministerstwach krajów związkowych lub bezpośrednio w państwowych gospodarstwach leśnych.

Licencjaci, którzy zdecydują się na podjęcie leśnych studiów magisterskich, mogą skonsolidować swoją wiedzę z zakresu leśnictwa i skupić się na obszarach specjalistycznych, takich jak ochrona przyrody czy różne formy użytkowania lasu. Absolwenci studiów magisterskich mają możliwość odbycia dwuletniego stażu warunkującego nabycie uprawnień do wstąpienia do wyższej służby leśnej. Staż ten jest w Niemczech zwany referendariatem. Miejscem jego odbywania, tak jak w przypadku służby przygotowawczej, są właściwe ds. leśnictwa ministerstwa krajów związkowych i podlegające im państwowe gospodarstwa leśne. Po ukończeniu referendariatu magistrowie leśnictwa mogą objąć stanowiska kierownicze w strukturach administracji leśnej lub państwowych gospodarstw leśnych.

Pracodawcami absolwentów leśnych studiów licencjackich i magisterskich bywają oczywiście także instytucje i firmy spoza branży leśnej i pokrewnych gałęzi gospodarki oraz instytucje i firmy spoza sektora państwowego.

Źródło: www.forstpraxis.de

Sto leśnych wysp odbudowy przyrody

Lasy Republiki Czeskiej (LČR), które zarządzają czeskimi lasami państwowymi, rozpoczęły w 2025 r. realizację unikalnego projektu ogólnokrajowego, którego celem jest stworzenie sieci stu tzw. wysp odbudowy przyrody. Jest to największe tego typu przedsięwzięcie w historii LČR i element ich nowej, niedawno przyjętej strategii.

W ciągu roku LČR wyznaczą wyspy odbudowy przyrody w starannie wybranych lokalizacjach. Przedsięwzięcie pomoże Czechom wywiązać się ze zobowiązań wynikających z unijnego rozporządzenia ws. odbudowy zasobów przyrodniczych i adaptacji lasów do zmiany klimatu. LČR chcą realizować swój projekt we współpracy z organami ochrony przyrody, regionalną administracją państwową, środowiskiem naukowym, a także z organizacjami obywatelskimi.

– Wybieramy miejsca, które obecnie nie są objęte ochroną przyrody według międzynarodowych kryteriów. Chcemy wzorować się na światłych leśnikach, którzy historycznie jako pierwsi zaczęli systematycznie chronić przyrodę. Pokażemy, że wieloletnie doświadczenie praktyczne potrafimy wykorzystać z korzyścią dla całego społeczeństwa. Planujemy zintegrować te obszary z istniejącym systemem gospodarowania – zapowiada Dalibor Šafařík, dyrektor generalny LČR.

Intencją LČR jest stworzenie barwnej mozaiki krajobrazowej, w której przeplatać się będą różne rodzaje gospodarowania powiązanego z ochroną przyrody. Ważnym aspektem będą regionalne korzyści społeczne. Sieć wysp będzie obejmować zasadniczo dwa rodzaje obszarów: tereny, które już dziś są biologicznie cenne i unikalne, oraz tereny o dużym potencjale biologicznym, na których konieczne jest uruchomienie rezerw biologicznych poprzez przemyślane działania i zmiany w gospodarowaniu. Dla każdej wyspy odbudowy przyrody zostanie opracowana szczegółowa metodyka pielęgnacji. Wszystkie wyspy będą na bieżąco uważnie monitorowane.

Projekt wyznaczenia stu wysp odbudowy przyrody w ciągu zaledwie jednego roku był od początku opracowywany z myślą o spełnianiu wymogów przepisów unijnych. Niemniej podstawowym celem przedsięwzięcia jest wypełnienie zobowiązań LČR wobec społeczeństwa. Leśnicy z LČR mają świadomość podnoszenia się poziomu wymagań społecznych w stosunku do leśnictwa, implikujących przywiązywanie większej wagi do jego komponentu ekologicznego.

LČR działają w formie przedsiębiorstwa państwowego. Sprawują zarząd nad blisko 1,2 mln ha lasów, czyli nad 1/6 powierzchni Czech i mniej więcej połową wszystkich czeskich lasów. Mają w swojej pieczy także przeszło 38 tys. km wód płynących, czyli mniej więcej 1/3 długości takich wód w Czechach. Zatrudniają ok. 3,8 tys. osób, w tym ponad 2,6 tys. pracowników na stanowiskach nierobotniczych. W 2023 r. pozyskały 7,8 mln m3 drewna przy przyroście 10 mln m3.

Źródło: www.silvarium.cz

Pyłkowa migracja wspomagana

Naukowcy z Wydziału Leśnictwa i Drzewnictwa Czeskiego Uniwersytetu Rolniczego w Pradze (ČZU) opracowali nową koncepcję zwiększenia genetycznej zdolności adaptacji lasów do zmieniających się warunków klimatycznych: pyłkową migrację wspomaganą. Koncepcję tę przedstawili w czasopiśmie naukowym Global Change Biology (www.doi.org; tytuł oryginalny: A Pollen-Based Assisted Migration for Rapid Forest Adaptation).

– W przypadku migracji wspomaganej ma miejsce kontrolowane przemieszczanie populacji drzew leśnych na obszary, gdzie w przyszłości spodziewane są bardziej odpowiednie warunki do wzrostu i przeżycia tych populacji. W odróżnieniu do tradycyjnego przemieszczania nasion lub sadzonek, nasza metoda wykorzystuje przenoszenie pyłku, co minimalizuje ryzyko związane z zawlekaniem obcych patogenów, a jednocześnie pozwala zachować adaptację lokalnych populacji – wyjaśnia David Chludil, główny autor publikacji.

Jak zaznaczają autorzy, część leśników i ekologów sprzeciwia się tradycyjnej migracji wspomaganej, preferując populacje lokalne. Jednak możliwości adaptacji drzew leśnych do postępującej zmiany klimatu są ograniczone. Aby drzewa mogły się przystosować do wzrastającej temperatury, naturalna migracja niektórych gatunków musiałaby się odbywać nawet sto razy szybciej, niż jest to biologicznie możliwe. Migracja pyłkowa pozwala na częściowe zachowanie składu genetycznego lokalnych populacji, a także uwzględnia zasady leśnictwa ekologicznego.

– Do urzeczywistnienia tej strategii proponujemy wykorzystać istniejące plantacje nasienne, które zasadniczo służą do produkcji wysokiej jakości nasion. Specjaliści genetyki leśnej dysponują technologiami obchodzenia się z pyłkiem, co umożliwia efektywne zastosowanie tej metody w leśnictwie. Wykorzystywanie lokalnych plantacji nasiennych to wspieranie rodzimych producentów materiału odnowieniowego i zmniejszanie zależności od dostawców zagranicznych – dopowiada Milan Lstibůrek, współautor publikacji.

W artykule nowe rozwiązanie zostało przedstawione także w ujęciu regionalnym, obejmującym Europę Środkową i Północną. Koncepcję pyłkowej migracji wspomaganej można stosunkowo łatwo włączyć do systemów hodowli lasu tego regionu, co toruje drogę do jej praktycznego zastosowania.

Źródło: www.silvarium.cz

Źródło: www.silvarium.cz (za ČZU)
Prawdopodobny obszar występowania świerka pospolitego w Europie w warunkach klimatycznych przewidywanych w latach 2041–60. Brązowe punkty oznaczają położenie plantacji nasiennych. Schemat obrazuje przemieszczanie pyłku między plantacjami i produkcję sadzonek przeznaczonych do odnowienia

Rada nadzorcza lasów państwowych w międzynarodowym składzie

Pod koniec stycznia 2025 r. rada ministrów Ukrainy zatwierdziła nominacje trzech członków rady nadzorczej Państwowego Przedsiębiorstwa Wyspecjalizowanego Lasy Ukrainy, które ma w swojej pieczy ukraińskie lasy państwowe. Zatwierdzonymi członkami są: Roberts Strīpnieks, Janne Risto Samuel Harjunpää i Markijan Wytwickij (członkowie niezależni) oraz Ołeksij Kuczer (przedstawiciel władzy państwowej, szef Państwowej Służby Regulacyjnej Ukrainy).

Łotysz Roberts Strīpnieks jest absolwentem Łotewskiej Akademii Rolniczej, na której uzyskał tytuł magistra inżyniera leśnictwa. Przez przeszło 25 lat pracował w gospodarce leśnej na Łotwie. Ma przy tym ponad 20 lat doświadczenia w pracy na najwyższym stanowisku kierowniczym: był prezesem zarządu Łotewskich Lasów Państwowych (LVM) od momentu ich ukonstytuowania w formie niegiełdowej spółki akcyjnej w październiku 1999 r. aż do 2021 r., kiedy zdecydował się podjąć nowe wyzwania w sektorze prywatnym. Pod kierownictwem Strīpnieksa obroty LVM wzrosły kilkunastokrotnie (z 24 mln euro w 2000 r. do 349 mln euro w 2020 r.), uruchomiony został nowy system sprzedaży drewna, powstał niezależny system pomiaru drewna oraz wdrożone zostały do praktycznego stosowania najnowsze informatyczne technologie planowania i wspomagania produkcji. Przed przejściem do LVM Strīpnieks był doradcą łotewskiego ministra rolnictwa. Wcześniej sprawował funkcję kierownika Wydziału Rozwoju, Wsparcia i Informacji Państwowej Służby Leśnej. Roberts Strīpnieks ma doświadczenie w realizacji projektów inwestycyjnych oraz przeprowadzaniu audytów finansowych spółek. Wielokrotnie współpracował z przedstawicielami sektora leśnego Ukrainy, w szczególności jako konsultant ds. realizacji projektu pn. Plan rozwoju sektora leśnego Ukrainy.

Fin Janne Risto Samuel Harjunpää ma 30-letnie doświadczenie w międzynarodowej bankowości korporacyjnej i finansach. Ma dogłębną wiedzę z zakresu zarządzania kredytami, restrukturyzacji bankowej i korporacyjnej, cyfryzacji oraz doradztwa finansowego. Był konsultantem Banku Światowego. W swojej karierze zrealizował szereg projektów zarządzania firmowymi aktywami finansowymi w blisko 30 krajach na całym świecie. Przeprowadził wiele skutecznych restrukturyzacji i sanacji zarówno małych i średnich przedsiębiorstw, jak i dużych korporacji. Ma także doświadczenie w zarządzaniu kryzysowym w sektorze bankowym.

Markijan Wytwickij przez 15 lat pracował w Kanadzie w sektorach administracji publicznej, ekologii, zarządzania przyrodą i opieki zdrowotnej. W szczególności zajmował się procesem optymalizacji i cyfryzacji kanadyjskiej gospodarki leśnej. Swoją pracą przyczynił się do obniżenia kosztów działania kanadyjskiej administracji leśnej o 15% i do pełnego zdigitalizowania systemu kontroli zasobów leśnych Kanady. Pełniąc funkcję wiceprezesa ds. innowacji i technologii w Kanadyjsko-Ukraińskiej Izbie Handlowej, Markijan Wytwickij zdobył wiedzę z zakresu zarządzania transakcjami transgranicznymi i tworzenia partnerstw strategicznych.

W kwietniu 2024 r. Lasy Ukrainy zostały włączone do katalogu podmiotów gospodarczych sektora państwowego, szczególnie ważnych dla ukraińskiej gospodarki. Członkowie zarządów i rad nadzorczych takich podmiotów są wyłaniani w otwartym konkursie przeprowadzanym pod kontrolą specjalnej komisji nominacyjnej. W skład komisji wchodzą przedstawiciele nie tylko różnych ukraińskich organów państwowych, lecz także organizacji międzynarodowych. Docelowo Lasy Ukrainy mają zostać przekształcone w spółkę akcyjną, której wyłącznym właścicielem będzie państwo.

Lasy Ukrainy mają w swojej pieczy 6,6 mln ha ukraińskich gruntów państwowych, w tym 5,9 mln ha lasów. Od 2022 r. działają w formie jednego ogólnokrajowego przedsiębiorstwa państwowego. Początkowo składały się z dziewięciu dyrekcji regionalnych i 148 gospodarstw filialnych, w których zgrupowanych było łącznie 1451 nadleśnictw. Od jesieni 2024 r. przechodzą restrukturyzację. Gospodarstwa filialne przekształcane są w nowe, duże nadleśnictwa (pod koniec stycznia 2025 r. było 97 takich jednostek), które podlegają bezpośrednio dziewięciu dyrekcjom regionalnym. Stare, małe nadleśnictwa stają się leśnictwami (1343 jednostki). Lasy Ukrainy sprzedają ok. 12 mln m3 drewna rocznie. Z nabywcami drewna podpisują umowy półroczne. Planują wprowadzenie także umów rocznych.

W systemie FSC certyfikowanych jest 4,6 mln ha powierzchni leśnej Lasów Ukrainy, w systemie PEFC – 0,25 mln ha.

Źródło: www.e-forest.gov.ua

idź do strony: