Z zagranicy 5/2017

22 lutego 2018 08:42 2018 Wersja do druku

Europa
Operatorzy łyżek do zupy

Czechy
Projekt nowej siedziby LČR, czyli „Lasy w lesie”

 


Europa
Operatorzy łyżek do zupy

Do przedstawionego 16 lutego 2017 r. w prezentacji Ministerstwa Rozwoju porównania organizacji gospodarujących w lasach państwowych/publicznych Europy można mieć zastrzeżenia, lecz nie sposób odmówić mu wartości informacyjnej. Główny przekaz jest trafny: nasze Lasy Państwowe zaczynają poważnie odstawać od europejskiej czołówki pod względem efektywności wykorzystania pracy wykształconych kadr.

Zastrzeżenia budzi przede wszystkim sam fakt porównywania PGL LP z francuskim Krajowym Urzędem ds. Lasów (ONF) pod względem udziału sprzedaży drewna w przychodach gospodarstwa leśnego. Porównanie to jest niemiarodajne z racji tego, że ONF dba o różne rodzaje lasów publicznych we Francji i jej departamentach zamorskich. We Francji metropolitalnej nie tylko zarządza lasami państwowymi (1,7 mln ha), lecz również opiekuje się lasami samorządowymi i wspólnotowymi (2,9 mln ha), na co otrzymuje dotacje z funduszów publicznych. Siłą rzeczy przychody ONF ze sprzedaży drewna są więc poważnie ograniczone (w grę może wchodzić tylko sprzedaż surowca z lasów państwowych). W roku gospodarczym 2015 sprzedaż drewna i dotacje stanowiły odpowiednio 30,5% i 28% przychodów ONF.

Zasadniczo PGL LP należałoby porównywać z innymi samofinansującymi się państwowymi gospodarstwami leśnymi. Francuski ONF nie jest ani samofinansującym się, ani państwowym gospodarstwem leśnym. W rzeczywistości stanowi on dotowane w dużej mierze gospodarstwo krajowe, sprawujące pieczę nad różnymi rodzajami publicznej własności leśnej (łącznie 10,7 mln ha lasów we Francji metropolitalnej i departamentach zamorskich). ONF zatrudnia w swoich 320 jednostkach terenowych w sumie ok. 10 tys. osób, w tym 6163 osoby na stanowiskach nierobotniczych. Roczna wysokość wynagrodzeń pracowników na stanowiskach nierobotniczych kształtuje się na poziomie 360,4 mln euro.

Samofinansującymi się państwowymi gospodarstwami leśnymi są natomiast: przedsiębiorstwo państwowe Lasy Republiki Czeskiej (LČR), fińska niegiełdowa spółka akcyjna Gospodarstwo Leśne Metsähallitusa (MM Oy) i szwedzka niegiełdowa spółka akcyjna Sveaskog. Porównania PGL LP ze spółkami MM Oy i Sveaskog też nie są jednak pod każdym względem całkiem miarodajne. Na poziom zatrudnienia w gospodarstwie leśnym przekłada się bowiem gęstość zaludnienia, a ta jest w Finlandii i Szwecji kilkakrotnie mniejsza niż w Polsce. Pod uwagę trzeba wziąć również fakt, że w załogach czeskiego, fińskiego i szwedzkiego państwowego gospodarstwa leśnego stosunkowo duży udział mają robotnicy leśni (od 28% do 52%). Porównawcze zestawienie wielkości charakteryzujących wyniki finansowe PGL LP, LČR, MM Oy i Sveaskogu można znaleźć w „Lesie Polskim” nr 19/2016.

W zamieszczonej poniżej tabeli zostały zebrane informacje z prezentacji Ministerstwa Rozwoju i dane bazujące na sprawozdaniach gospodarstw leśnych. W naszych Lasach Państwowych roczna wysokość wynagrodzeń pracowników na stanowiskach nierobotniczych, przypadająca na 1 tys. ha, jest prawie dwa i pół razy większa niż w czeskich lasach państwowych i dwukrotnie większa niż we francuskim ONF. Czy na obronę PGL LP można przytoczyć argument, że Lasy Państwowe dają więcej pracy niż LČR czy ONF? Na facebookowym profilu „Lasu Polskiego” jeden z internautów skwitował takie podejście do sprawy następująco:gdyby robotnicy zamiast łopatami kopali łyżkami do zupy, to byłoby jeszcze więcej miejsc pracy. Czy takimi operatorami łyżek do zupy nie są w Lasach Państwowych wpływowi leśnicy politycy, którzy od lat kręcą się na wielkiej karuzeli stanowisk? Czy nie jest formą operowania łyżkami do zupy asystowanie przez inżynierów ciężarówkom wywożącym drewno z Lasów Państwowych?

Socjalizm aż nadto boleśnie pokazał, do czego prowadzi długotrwałe utrzymanie sztucznych miejsc pracy. To w gruncie rzeczy życie na koszt naszych dzieci i wnuków. Mądre państwo kieruje pieniądze na rozwój i tworzenie przyszłościowych miejsc pracy dla młodych pokoleń. Czy można mieć Ministerstwu Rozwoju za złe, że zainteresowało się „operowaniem łyżkami do zupy” w Lasach Państwowych? Od konieczności gruntownego unowocześnienia PGL LP nie uciekniemy. Dalsze udawanie, że problemu nie ma, i przemawianie do społeczeństwa językiem propagandy tylko pogorszy naszą sytuację.

 Źródło: Sprawozdania roczne i in.


Czechy
Projekt nowej siedziby LČR, czyli „Lasy w lesie”

Zwycięzcą publicznego konkursu architektonicznego na projekt nowej siedziby Lasów Republiki Czeskiej (LČR) w Hradcu Kralove zostało konsorcjum pracowni architektów z Brna – Chybík+Krištof, K4 i Ivo Stolek. Międzynarodowe jury uznało brneński projekt pt. „Lasy w lesie”, którego ideą przewodnią jest las jako środowisko pracy, za najlepszy spośród 42 propozycji (w tym jednej z Polski), które zostały zgłoszone do konkursu.


Fot. www.chybik-kristof.com

Budynek nowej centrali LČR zostanie wzniesiony oczywiście z drewna. Będzie miał wiele skrzydeł, rozchodzących się na boki niczym konary drzewa. Wokół budynku zostaną urządzone tereny edukacyjne, rekreacyjne i sportowe, które będą służyły szkołom i ludności. Powierzchnia dachów zostanie wykorzystana do prezentacji LČR. Nie zabraknie też atrakcji. – Z dachu będzie się można dostać na dół, korzystając ze zjeżdżalni – zapowiada Ondřej Chybík, jeden z twórców projektu.

LČR przeznaczyły na przygotowanie dokumentacji projektowej, prace inżynierskie i nadzór autorski blisko 40 mln CZK (ok. 6,3 mln zł). –Konkretną cenę będziemy negocjować. Przypuszczamy, że będzie ona niższa – mówi Daniel Szórád, dyrektor generalny LČR. Firma, która przedłożyła zwycięski projekt, dopóty nie otrzyma nagrody za zajęcie pierwszego miejsca w konkursie (1550 tys. CZK, czyli ok. 246 tys. zł), dopóki nie zawrze umowy z LČR. Jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, budowa ruszy w 2019 r. i zakończy się rok później. Koszty budowy szacowane są na 470 mln CZK netto (ok. 75 mln zł).

Finałowe projekty konkursowe, w tym ich trójwymiarowe modele, będą prezentowane publicznie w Bibliotece Miejskiej w Hradcu Kralove w dniach 3–27 kwietnia br. Zdobywcy drugiej i trzeciej nagrody w konkursie architektonicznym LČR otrzymają odpowiednio 930 tys. i 620 tys. CZK, a twórcy czterech wyróżnionych projektów – po 300 tys. lub 50 tys. CZK.

LČR zdecydowały się na budowę swojej nowej siedziby, ponieważ budynki dotychczasowej centrali czeskich lasów państwowych, pochodzące częściowo z lat 70. XX w., nie mają wystarczającej kubatury i odpowiednich właściwości termoizolacyjnych oraz nie spełniają wymogów zaplecza IT. Konieczne jest też zapewnienie wystarczającej liczby miejsc parkingowych dla pracowników LČR i osób odwiedzających pobliski las miejski.

Źródło: www.lesycr.cz ; www.chybik-kristof.com

Opr. A.S.