Z zagranicy 9/2013

14 maja 2013 15:33 2013 Wersja do druku

Niemcy

Nowelizacja prawa łowieckiego
 

Niemcy

Subsydiowanie lasów prywatnych


Szwecja
Mimo straty Södra planuje wypłatę dywidendy


Niemcy

Nowelizacja prawa łowieckiego

Federalne prawo łowieckie. W każdym landzie funkcjonują dodatkowe przepisyW lutym i marcu 2013 r. izby niemieckiego parlamentu – Bundestag i Bundesrat – przyjęły nowelizację federalnego prawa łowieckiego, realizując orzeczenie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu (ETPC) z czerwca 2012 roku. Stwierdzało ono, że obowiązkowe członkostwo właścicieli gruntów w spółdzielniach łowieckich i związany z tym wymóg tolerowania przez nich – nawet w razie wątpliwości etycznych – wykonywania polowania na ich ziemi przez osoby trzecie, są niezgodne z prawami podstawowymi.

Znowelizowane federalne prawo łowieckie zachowuje dwa podstawowe filary niemieckiego modelu łowiectwa: spółdzielnie łowieckie zrzeszające właścicieli gruntów w gminie i podległe tym spółdzielniom wspólnotowe obwody łowieckie. Zmiana polega na umożliwieniu ustanowienia danego gruntu strefą wolną od polowania na specjalny wniosek podyktowany względami etycznymi. Wniosek taki mogą składać osoby indywidualne. Przyjęcie wniosku jest obwarowane wieloma warunkami chroniącymi interesy społeczne. W określonych przypadkach wyłączenie gruntu z obwodu łowieckiego może zostać czasowo zawieszone (np. w celu umożliwienia poszukiwania postrzałków czy przeprowadzenia wielkoobszarowego polowania zbiorowego). Właściciel gruntu, który ustanowi swoją ziemię strefą wolną od polowania, traci jednak prawo do odszkodowań łowieckich. Mało tego, musi partycypować w kosztach odszkodowań łowieckich dla innych.

W Niemczech prawo do polowania jest przypisane do prawa własności ziemi. Właściciele gruntów o powierzchni zbyt małej do ustanowienia własnościowego obwodu łowieckiego (75 ha), generalnie są nadal obowiązkowo zrzeszeni w spółdzielniach łowieckich, rozporządzających prawem do polowania w granicach wspólnotowych obwodów łowieckich (co najmniej 150 ha), które są ustanawiane w gminach. Spółdzielnie łowieckie na ogół wydzierżawiają wspólnotowe obwody łowieckie myśliwym (członkowie spółdzielni nie muszą sami wykonywać polowania). Właściciele gruntów o powierzchni przekraczającej 75 ha są posiadaczami własnościowego obwodu łowieckiego. Większość własnościowych obwodów łowieckich należy w Niemczech do podmiotów państwowych.

Źródło: www.forstpraxis.de

 

Niemcy

Subsydiowanie lasów prywatnych

W 2010 r. suma wszystkich subsydiów dla leśnictwa prywatnego w Niemczech sięgnęła 61,6 mln euro. W przeliczeniu na hektar lasu prywatnego daje to kwotę ok. 13 euro.

Udział lasów prywatnych w całkowitej powierzchni leśnej Niemiec wynosi 44%. Z kolei ok. 57% lasów prywatnych to posiadłości o powierzchni poniżej 20 ha. Posiadłości te często są rozbite na wiele części. Przez to w okresie obejmującym jedno ludzkie pokolenie, drobny właściciel lasu w Niemczech nie jest w stanie wygospodarować zysku mogącego zapewnić mu egzystencję. I dlatego drobna własność leśna jest w Niemczech subsydiowana. Drugim powodem subsydiowania takiej własności jest fakt, że lasy prywatne – pomimo swojego prywatnego statusu – pełnią szeroko pojęte funkcje ochronne i rekreacyjne, służące całemu społeczeństwu (w Niemczech społeczeństwo ma ustawowo zagwarantowane prawo wstępu do lasów prywatnych w celach rekreacyjnych – w Polsce właściciel lasu niestanowiącego własności Skarbu Państwa, może bez powodu zakazać wstępu do lasu).

Pierwszy filar subsydiowania lasów prywatnych w Niemczech tworzą federalno-landowe dotacje strukturalne. Federacja niemiecka subsydiuje wspólnie z landami drobną własność leśną od 1969 roku. Podstawę prawną stanowi ustawa o zadaniach publicznych w zakresie poprawy struktury agrarnej i ochrony wybrzeża (GAK) oraz dodatkowo federalna ustawa o lasach. Subsydia strukturalne pochodzą w 60% ze środków federalnych i w 40% ze środków poszczególnych krajów związkowych.

Subsydiowanie w ramach GAK obejmuje cztery obszary: zalesianie gatunkami dostosowanymi do siedliska, proekologiczne zagospodarowanie lasu, zrzeszenia leśne i infrastrukturę leśną. Ramowy program GAK wymaga zatwierdzenia przez Komisję Europejską. Aktualny program obowiązuje do roku 2014. Opracowywany jest już następny ramowy program GAK, który będzie realizowany do 2020 roku. W 2010 r. całkowity rozmiar subsydiów leśnych przyznanych w ramach GAK wyniósł 43,3 mln euro.

Drugim filarem subsydiowania lasów prywatnych w Niemczech są programy UE. Ich podstawę stanowi unijne rozporządzenie w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW). Obecnie subsydia z EFRROW składają się w 75% ze środków unijnych i 25% ze środków landowych. W następnym okresie (lata 2014–20) stosunek partycypacji będzie prawdopodobnie wynosił 50/50. W 2010 r. subsydia leśne z EFRROW wyniosły w Niemczech łącznie 16,2 mln euro.

Trzeci filar subsydiowania lasów prywatnych obejmuje specyficzne programy poszczególnych landów i samorządów oraz federalny Leśny Fundusz Klimatyczny, uruchomiony w tym roku. Środki z tego funduszu przeznaczane są na dostosowywanie lasów do zmiany klimatu. W 2013 r. budżet funduszu sięga 28 mln euro. W 2010 r. subsydia ze środków poszczególnych landów i samorządów osiągnęły łącznie poziom 2,1 mln euro.

Subsydia na przedsięwzięcia leśne są często uwarunkowane pewnym wkładem własnym właściciela lasu. We wszystkich landach skrupulatnie sprawdzana jest sytuacja przed rozpoczęciem subsydiowanego przedsięwzięcia i po jego zakończeniu.

Oprócz wspomnianych trzech filarów, ważną formą wsparcia właścicieli lasów prywatnych są usługi świadczone na ich rzecz przez lasy państwowe poszczególnych landów w ramach wykonywania zleconych zadań publicznych. Zakres tych usług jest na ogół znacznie szerszy niż w Polsce. Na działalność na rzecz właścicieli lasów prywatnych niemieckie lasy państwowe otrzymują dotacje z budżetów landowych (zdaniem wielu państwowych leśników, dotacje te nie rekompensują w pełni ponoszonych nakładów), natomiast własna działalność niemieckich lasów państwowych zasadniczo nie jest dotowana. Co więcej, w związku z tą działalnością lasy państwowe zobowiązane są do wypłacania landom niemałych dywidend. Wysokość dywidend określana jest na ogół przez parlamenty poszczególnych landów lub przez rady nadzorcze państwowych gospodarstw leśnych.

Źródło: Berlit J., „Privatwald–Förderung. Stand und Aussichten”, AFZ-DerWald 5/2013

 

Szwecja

Mimo straty Södra planuje wypłatę dywidendy

www.sodra.comSödra – zrzeszenie właścicieli lasów w południowej Szwecji – zanotowała w 2012 r. stratę operacyjną w wysokości 929 mln SEK (ok. 446 mln zł). Główną przyczyną był spadek koniunktury na eksportowych rynkach zbytu produktów Södry, powiązany z umocnieniem się pozycji korony szwedzkiej. Ponieważ wskaźnik kapitału własnego Södry pozostał wysoki (61%), zarząd firmy zaproponował walnemu zgromadzeniu, żeby mimo wszystko wypłacić członkom zrzeszenia dywidendę w łącznej wysokości 302 mln SEK. Walne zgromadzenie Södry ma się zebrać 15 maja.

– Rok 2012 przyniósł Södrze duże straty, ale mimo to proponujemy wypłatę 302 mln SEK. A to dlatego, że dla właścicieli Södry duże znaczenie ma rentowność ich kapitału i dostaw drewna – wyjaśnia Christer Segerstéen, przewodniczący rady nadzorczej Södry. – Model finansowy Södry zakłada nagradzanie członków, którzy całość swojego drewna dostarczają zrzeszeniu, w pełni włączając się w jego działalność.

Członkami Södry jest 51 tys. prywatnych właścicieli lasów. Należy do nich 36 tys. posiadłości leśnych o łącznej powierzchni 2,4 mln ha. Członkowie Södry są także właścicielami koncernu leśno-drzewnego, w skład którego wchodzą cztery segmenty: Södra Skog (gospodarka leśna), Södra Cell (przemysł celulozowy), Södra Timber (przemysł tartaczny) i Södra Interiör (produkty drzewne o wyższym stopniu przetworzenia).

Źródło: www.sodra.com

Opr. A.S.