7/2026

Wiosna to czas, w którym nawarstwiają się prace w szkółce leśnej. Wie o tym każdy szkółkarz. Choć przez cały rok zawsze jest co robić, to właśnie wtedy pojawia się wiele zadań, które nie mogą czekać i muszą zostać wykonane w określonym czasie. Mowa tu oczywiście o wyjmowaniu sadzonek wprost z gruntu lub przechowalni, odnowieniach i zalesieniach oraz pierwszych wiosennych siewach.

Polscy naukowcy (i nie tylko) mają dostęp do wielu danych globalnych. Jednym z nich są zasoby FORGENIUS.

W wydaniu nr 2/2025 „Lasu Polskiego” opublikowaliśmy wywiad z prof. Stanisławem Małkiem na temat substratu beztorfowego do produkcji szkółkarskiej, który jest testowany m.in. w Nadleśnictwie Rudy Raciborskie. Swoimi doświadczeniami i ocenami dzieli się nadleśniczy Tomasz Pacia.

Do napisania niniejszego tekstu zainspirował mnie niedawny artykuł Reakcja dębu szypułkowego na zmiany klimatu – perspektywy autorstwa W. Gila, M. Kalisza, E. Zin, K. Pilcha i J. Jelenia („Las Polski” nr 2/2026). Choć, jak autorzy uspokajają, dąb ma się wcale dobrze, wkrótce mogą zmienić zdanie. Dlaczego? Spróbuję to niżej wyjaśnić.

Pamiętnego 8 stycznia 2024 r. Ministerstwo Klimatu i Środowiska wydało polecenie oznaczające m.in. dla Nadleśnictwa Bircza (RDLP w Krośnie) wyłączenie z pozyskania terenu o powierzchni 8210 ha (tzw. strefa czerwona). Ponadto, ponad 4004 ha lasów objęto ograniczeniami w prowadzeniu  gospodarki leśnej (tzw. strefa niebieska), która wskutek interwencji leśników, prezentujących merytorycznie uzasadnienie przeciwko jej utrzymaniu, została ostatecznie przez MKiŚ zniesiona.

W praktyce leśnej skład gatunkowy jest jedną z podstawowych informacji wykorzystywanych w planowaniu gospodarczym, ocenie stanu drzewostanów oraz podejmowaniu decyzji dotyczących działań hodowlanych i ochronnych. Na dużych i zróżnicowanych obszarach pozyskanie tej informacji wyłącznie metodami terenowymi jest trudne i czasochłonne. Warto więc sięgać po teledetekcję jako źródło informacji o składzie drzewostanów.

W krajowej prasie część artykułów, których treść dotyczy konfliktu pomiędzy wilkiem a człowiekiem, przedstawia kontrowersyjne dane i opinie, które dezinformują nasze społeczeństwo. Przykładem może być zamieszczony w „Polityce” (nr 48/2025) artykuł Stan przedobjawowy, który podaje nieprawdziwe dane dotyczące liczebności wilków oraz neguje ich agresję wobec człowieka, a także publikacja w „Lesie Polskim” (nr 23/2025) – Potrzebujemy w Polsce nowej strategii zarządzania populacją wilka – sugerująca naiwne i nieracjonalne działania mające doprowadzić do koegzystencji tego gatunku z człowiekiem.

Rozkład akcentów w rozwoju europejskich struktur zarządzania lasami państwowymi jest różny. Niemniej zauważam dwie główne tendencje wspólne. Pierwszą jest centralizacja organizacji pozyskiwania drewna, drugą – ewoluowanie państwowych gospodarstw leśnych w stronę „państwowej służby dziedzictwa leśnego społeczeństwa”.

Drzewostany sosnowe w Polsce są w ogromnej większości odnawiane sztucznie przez sadzenie. Jednakże wzrasta zainteresowanie samosiewnym odnowieniem tego gatunku, czemu sprzyjają warunki przyrodnicze, jak mnogość siedlisk borowych i częsty urodzaj nasion. Nie bez znaczenia jest rosnące przekonanie, że ten sposób odnowienia jest korzystniejszy z punktu widzenia ekologicznego i ekonomicznego. Jego efektywność w dużym stopniu zależy od przygotowania gleby, co jest przedmiotem badań i analiz prof. Marty Aleksandrowicz-Trzcińskiej z Katedry Ochrony Lasu SGGW w Warszawie.

Jakiś czas temu zaprezentowałem na łamach „Lasu Polskiego” artykuł na temat szlaków migracyjnych zwierząt („Las Polski” nr 22/2025). Temat jest jednak tak rozbudowany, że postanowiłem przyjrzeć się wyzwaniom i konfliktom podczas projektowania lokalizacji takich przejść.

Jeszcze niedawno planowanie podróży wyglądało tak: czytanie papierowych przewodników, wizyta w biurze podróży, wertowanie katalogów i długie godziny spędzone na porównywaniu ofert.

Może być z mleczkiem, może być mała czarna, w filiżance, w kubku, z cukrem, bez cukru – na sto sposobów! Każdy ma swoją ulubioną kawkę. No chyba że ktoś z gorących płynów toleruje jedynie herbatę. Wówczas polecam kawkę z dziobem, piórami i niezwykłym charakterem. Nie zawiera kofeiny, nie podnosi ciśnienia – taką kawką można się delektować. Jest tylko jeden problem. Z doświadczenia wiem, że częste z nią obcowanie może uzależniać…

Myślisz „premium”, mówisz „Audi, BMW, Mercedes”, ale są marki, które aspirują do bycia właśnie premium. Jedną z nich jest francuski DS. Czy to możliwe? SUV DS7 pokazuje, że tak.

Już jesienią w życie wejdzie kolejna pula zmian w przepisach dotyczących kierowców. Jedną z najważniejszych, która zrobi prawdziwą rewolucję, będzie trwający dwa lata tzw. okres próbny dla każdego, kto zda prawo jazdy po 3 września.

Puszcza Białowieska jest kompleksem leśnym znanym na całym świecie, przynajmniej wśród osób interesujących się przyrodą. Zatem nic dziwnego, że wiele o niej napisano i nadal się pisze. Publikacje na jej temat trudno już zliczyć. O Puszczy Białowieskiej powstają również opracowania monograficzne. Warto wspomnieć o pierwszej monografii, bo mija właśnie 200 lat od jej wydania.

Podczas warsztatów dla nauczycieli „Mokradła mają moc”, organizowanych przez RDLP w Poznaniu w OEL Łysy Młyn, poznałam nauczyciela biologii pracującego z uczniami klas od V do VIII szkoły podstawowej. Spotkanie to stało się początkiem współpracy w formie wolontariatu. Refleksjami chciałabym się dziś podzielić z czytelnikami naszej rubryki.

• Niemcy: Drewno martwe: emitor CO₂ czy dostarczyciel węgla do gleby leśnej?
• Słowacja: Czterech dyrektorów w ciągu czterech miesięcy
• Ukraina: Wyniki lasów państwowych w 2025 roku

• Rośliny jednoroczne zamiast drewna
• Harwester o większym zasięgu
• Standrew ze spadkiem sprzedaży

Kiedy podleśniczy Bolesław Kolano zajechał pod nadleśnictwo swoim motocyklem, pośród wiadomego hałasu i dymu, od razu zauważył, że nastąpiły tu jakieś zmiany.