3/2026

Temat numeru
Leśniczówka – bonus czy ekwiwalent?

Mało kto pamięta, że niedawno, czyli 40, 30 czy 20 lat temu (to tylko jedna klasa wieku w lesie), każdy leśnik dostawał służbowe mieszkanie jako „równoważnik” za lichą pensję. Leśniczówka dla pracownika kiedyś administracji LP, potem służby leśnej, czy osada służbowa dla pracownika biura, kierowcy lub drwala, były zachętą i bonusem za słabo opłacaną pracę w LP.

Cena:

14,50  brutto

Brak możliwości zakupu wydania cyfrowego.
Spis treści

Na czasie – Podsumowanie szczytu klimatycznego COP30

4

Na 30. sesji Konferencji Stron Ramowej Konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie Zmian Klimatu (COP30), która miała miejsce od 10 do 22 listopada 2025 r. w Belém, stolicy stanu Pará w Brazylii, nie osiągnięto wiążącego prawnie porozumienia ws. planu powstrzymania deforestacji. Uruchomiono jednak nowy mechanizm finansowania ochrony lasów tropikalnych, który według niektórych ekspertów oznacza zmianę paradygmatu wynagradzania za przeciwdziałanie wylesianiu.

Powiedzieli nam – Dyrektor regionalny LP Mariusz Sołtykiewicz o interesującej analizie wykonanej w RDLP w Radomiu

7

W relacji z konferencji w Suchedniowie w poprzednim numerze „Lasu Polskie-go”, wspomnieliśmy o interesującej analizie wykonanej w RDLP w Radomiu. Szczegóły przybliża dyrektor regionalny LP Mariusz Sołtykiewicz.

Modernizacja Roku & Budowa XXI w. – Zasłużona nagroda i fascynująca podróż do zaginionego miasta

8

Mała forma, wielki wpływ – tak mówią pomysłodawcy o niedawno wykonanej inwestycji budowy podwójnej kancelarii leśniczego w Nadleśnictwie Świdwin (RDLP w Szczecinku). Inwestycja została doceniona nagrodą specjalną przyznawaną przez „Las Polski” w ogólnopolskim konkursie „Modernizacja Roku & Budowa XXI wieku”.

Artykuł sponsorowany – Technika leśna i przemysł drzewny w centrum uwagi

12

XXV Targi Przemysłu Drzewnego i Gospodarki Zasobami Leśnymi LAS-EXPO już od 13 do 15 marca zawitają na Targi Kielce. Największa platforma spotkań środowiska leśnego i drzewnego w Polsce zgromadzi firmy z kraju oraz z zagranicy prezentujące maszyny, pojazdy, narzędzia i rozwiązania technologiczne przeznaczone do prac leśnych oraz obróbki drewna.

Na czasie – Lasy wobec megatrendów. Nowe aktywności, nowe potrzeby i nowy model współodpowiedzialności

14

Współczesne społeczeństwo zmienia się szybciej, niż jesteśmy w stanie to uchwycić w codziennym życiu, a zmiany te układają się w długofalowe nurty określane jako megatrendy. Analizowane przez OECD, World Economic Forum, UNWTO czy czołowe ośrodki badań zdrowia i turystyki coraz wyraźniej wpływają także na sposób, w jaki wykorzystywane są krajobrazy przyrodnicze.

List do redakcji – Leśniczówka – bonus czy ekwiwalent?

16

Mało kto pamięta, że niedawno, czyli 40, 30 czy 20 lat temu (to tylko jedna klasa wieku w lesie), każdy leśnik dostawał służbowe mieszkanie jako „równoważnik” za lichą pensję. Leśniczówka dla pracownika kiedyś administracji LP, potem służby leśnej, czy osada służbowa dla pracownika biura, kierowcy lub drwala, były zachętą i bonusem za słabo opłacaną pracę w LP.

Na czasie – Ewaluacja nauk leśnych – przewodnik dla praktyków w pigułce

19

Czy można zmierzyć to, co z natury wydaje się niemierzalne: wartość wiedzy, odkryć naukowych czy wpływ badań na przyszłość? Ewaluacja nauki jest właśnie taką próbą. Stworzyliśmy narzędzia, które pozwalają ocenić dorobek uczelni i instytutów badawczych. Umówiliśmy się, że nauka, podobnie jak las, wymaga oceny i regularnej pielęgnacji.

Hodowla lasu – Z szacunkiem do szacunków

22

Ośnieżone drogi, piękne białe kolaże usnute na koronach i gałęziach drzew czy trzeszczący pod podeszwami butów śnieg. Można się przy tym rozczulić, a nawet zakochać w takim wyobrażeniu zimy i początku kolejnego roku. Ten czas oprócz sielskich wspomnień kojarzy się z rozpoczęciem zupełnie świeżego rozdania w każdym nadleśnictwie – z początkiem roku gospodarczego.

Nauka dla praktyki – Aplikacje do pomiaru drewna

24

Fotooptyczny pomiar i obliczanie miąższości drewna, będące alternatywą dla pomiaru tradycyjnego, ma na celu znaczące obniżenie pracochłonności. O metodach pisaliśmy już w „Lesie Polskim” wielokrotnie. Dziś prezentujemy ustalenia badawcze, doświadczenia i rady naukowca, który od kilku lat pracuje nad poznaniem mocnych i słabych stron oraz oceną funkcjonalności metody fotooptycznej przed jej wdrożeniem do praktyki leśnej. Zatem głos oddajemy dr. hab. Arkadiuszowi Stańczykiewiczowi, profesorowi z Katedry Użytkowania Lasu i Techniki Leśnej Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie.

Z kart historii – Żubry z pirenejskiej jaskini

26

W końcu sali wystaw czasowych Muzeum Przyrodniczo-Leśnego Białowieskiego Parku Narodowego w Białowieży, tuż przy wejściu na schody prowadzące na piętro, do dyrekcji i części administracyjnej parku, ustawiona jest kopia prehistorycznej rzeźby żubrów. Nie rzuca się ona specjalnie w oczy, raczej „drzemie” sobie spokojnie w przytulnym kąciku. Turyści przeważnie jej nie zauważają, gdyż podczas trwania wystaw ta część sali z reguły jest zasłonięta stelażami. A eksponat zasługuje na uwagę – to jedna z kilku na świecie kopii rzeźby w glinie sprzed 14 tys. lat p.n.e.!

Wywiad – Jedna mistrzowska pasja

28

O tym, jak podąża swoją leśną ścieżką i jak las przenika jego życie, rozmawiamy z Kamilem Szarmachem, trzykrotnym Mistrzem Polski Drwali oraz Wicemistrzem Świata Drwali w ścince.

W locie – Zimowe kłopoty i nadzieje samicy świstuna

32

Kiedy wejdziesz między wrony, musisz krakać tak jak one. Jeśli wlazłeś między kaczki, nie wychylaj się z tej paczki. Jeśli zima mrozem skuje, kaczka w mieście pomieszkuje… Te wszystkie ptasie prawdy życiowe potwierdziła niedawno samica świstuna, która przyłączyła się niespodziewanie do gromadki miejskich krzyżówek.

Przyroda online – Fotografie lasu w dobie AI

33

W dobie sztucznej inteligencji wystarczy kilka haseł wpisanych w okno generatora obrazów, by po kilku sekundach otrzymać „las o poranku” czy „mgłę między drzewami”. Narzędzia AI coraz częściej wykorzystywane są do tworzenia i edycji obrazów, a algorytmy coraz lepiej naśladują naturę. Właśnie w takim momencie Lasy Państwowe postawiły na coś innego – powrót do autentycznej fotografii przyrody – i zorganizowały konkurs „Obrazy Lasu”.

Auto do lasu – Szkoda, że na prąd

35

Nadeszły smutne czasy i Abarth, sportowa submarka Fiata, stała się całkowicie elektryczna. Testowałem model 600e. I co? I dawno nie miałem tak mieszanych uczuć. Włosi stworzyli auto z ogromnym potencjałem, które ma wszystko poza… odpowiednim silnikiem.

AUTOporadnik – Dwadzieścia pod kreską

36

Dzisiaj kilka kresek poniżej zera nie jest żadnym wyzwaniem dla kierowców. Nowoczesne samochody i technologia radzą sobie z takimi mrozami bez problemu, ale jeżeli temperatura spadnie poniżej 20 stopni na minusie, mogą pojawić się kłopoty.

Leśny obieżyświat – USA i Park Narodowy Yellowstone

37

Park Narodowy Yellowstone jest jednym z najbardziej znanych parków narodowych na świecie. Często gości na listach marzeń i podróżniczych celów do zrealizowania. To widokówka i wizytówka przyrody w Stanach Zjednoczonych. Punkt obowiązkowy dla każdego wybierającego się do USA.

Rynek drzewny

41
  • Eksport drewna z Afryki do UE
  • IKEA wraca z produkcją do USA
  • Nowoczesne metody śledzenia drewna

Z praktyki edukatora – O potrzebie narracji

42

Od wielu lat nie byłam na wakacjach latem – to dla mnie przywilej bycia bezdzietnym naukowcem, który na urlop może wyjechać we wrześniu czy w styczniu, gdy inni pracują lub chodzą do szkoły…

Z zagranicy

44
  • Litwa: Wzrost powierzchni i zapasu lasów
  • Austria: Mniej drewna poklęskowego w lasach państwowych
  • Słowacja: Nowe warunki techniczne w obrocie drewnem

Nadleśnictwo na opak – Leśnik prawie w niebie

46

Wprawdzie Bolesław Kolano był podleśniczym nieustraszonym, jednak samolot, którym mieli dostać się do samego Egiptu, napawał go wielkim niepokojem.

Krzyżówka

47